တၢ်သ့စံးသ့ကတိၤ လၢကမျၢၢ်မဲာ်ညါ
တၢ်သ့စံးသ့ကတိၤ လၢကမျၢၢ်မဲာ်ညါ
တၢ်ဂ့ၢ်အထံၣ်တဆံလၢ ကမၤဂ့ၤထီၣ် တၢ်သ့စံးသ့ကတိၤလၢ ကမျၢၢ်မဲာ်ညါ
၁ - တၢ်သးဘၣ်ယိာ် တၢ်သးကနိးန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်ကဲညီနုာ်လီၤ. အိၣ်ကတဲာ်ကတီၤ ဒီး တဲလိဂဲၤလိနသးအါအါ တချုးဖဲနတဲလီၤတၢ်လၢ ပှၤမဲာ်ညါ.
၂ - သ့ၣ်ညါနကမျၢၢ်အတၢ်ပာ်သး, သ့ၣ်ညါ ပှၤလၢအကဒိကနၣ်နတၢ်စံးကတိၤတဖၣ်အဂ့ၢ်. တၢ်လၢနတဲတဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဒၣ်လၢအဝဲသ့ၣ်အဂီၢ်အဃိ နတၢ်ဂ့ၢ်န့ၣ် ကဘၣ်ဘၣ်ထွဲဒီးအဝဲသ့ၣ်.
၃ - အိၣ်ကတဲာ်ကတီၤဆိပာ် တၢ်ဂ့ၢ်အနံၣ်အနၢၣ်ဒီး အလၢအပှဲၤ လၢနကစံးကတိၤအီၤတဖၣ် ဒ်သိး အကမ့ၢ်တၢ်ဆီၣ်ထွဲ ဆူ တၢ်ဂ့ၢ်ခိၣ်သ့ၣ် လၢနတိာ်ပာ်အီၤ.
၄ - ခိးကွၢ် ကမျၢၢ်အတၢ်ပာ်သးဖဲ နကတိၤလီၤတၢ်အခါ ဒီး ဒီလိၤဃၣ်လိၤနတၢ်ကတိၤလၢအဘၣ်ဘျိးဘၣ်ဒါဒီး ကမျၢၢ်အတၢ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်.
၅ - ပာ်ဖျါထီၣ် နတၢ်ပာ်မဲာ်ပာ်နါ နလုနလၢ်က့ၢ်ဂီၤလီၤဆီ တၤလာ်လၢအအိၣ်ဒီးနၤတဖၣ် ဒ်သိးနတၢ်စံးကတိၤ သုတဖျါဃ့ထီ, သုတဖျါလီၤကၢၣ်တဂ့ၤ.
၆ - ဒၢနုာ်ဃုာ်ဒီးတၢ်လီၤနံၤ, တၢ်ဃဲၤ, နတၢ်လဲၤခီဖျိလီၤဆီ, ဒီးတၢ်ဂ့ၢ်လၢ ပှၤသ့ၣ်နီၣ်အီၤညီ.
၇ - တဘၣ်ဖးထီၣ်ထဲလံာ် လၢအိၣ်ကွဲးပာ်စၢၤအသးတဂ့ၤ. ပာ်လီၤဃာ်တၢ်ဂ့ၢ်ခိၣ်တီဖိတဖၣ်လၢနကစံးကတိၤအီၤ. ဒီး ကွၢ်ကမျၢၢ်အမဲာ် ဝးဝး ဖဲနစံးကတိၤတၢ်အခါ.
၈ - သူနကလုၢ်အထီၣ်အလီၤ, တၢ်သီၣ်ဒိၣ်သီၣ်ဆံး, နစုအတၢ်ဟုး နမိၢ်ပှၢ်, နတၢ်ပာ်မဲာ်ပာ်နါ.တဘၣ်ပာ်ဖျါ နတၢ်သူၣ်ကနိးသးကနိး လၢနစုနခီၣ်အတၢ်ဟူးအပူၤတဂ့ၤ.
၉ - သူတၢ်ဂီၤ, တၢ်ဒုးနဲၣ်ဖျါတဖၣ် ဒ်အလီၢ်အိၣ်ဝဲအသိး ဒီး သူအီၤဖဲအကြၢး.နသူအီၤမ့ၢ်အါတလၢ ကကဲထီၣ်တၢ်နိးတၢ်ဘျးလၢ ကမျၢၢ်အတၢ်သးစၢၢ်ဆၢ ဆူနတၢ်ကတိၤ.
၁၀ - စးထီၣ်နတၢ်စံးကတိၤ လၢအကထုးန့ၢ် ကမျၢၢ်အတၢ်သးစၢၢ်ဆၢ. ဒီးလၢအကတၢၢ်န့ၣ် ကျၢၢ်တံာ်က့ၤအီၤ လၢအအိၣ်ဒီးအထုးအစီ, အိၣ်ဒီးအသဟီၣ်ဆူၣ်.
Adapted from Professional Development – Harvard Division of Continuing Education
https://professional.dce.harvard.edu/blog/10-tips-for-improving-your-public-speaking-skills/
